Dişlerinize İyi Bakın

0

Hayatımızdaki değişimler, beslenme alışkanlıklarımız, gelişen teknoloji ve kullandığımız ürünler ağız ve diş sağlığımızı etkiliyor. Uzmanlar şeker, çikolata, lokum gibi gıdalardan sonra dişlerin fırçalanması veya bol su ile çalkalanması gerektiği uyarısında bulunuyorlar. Fakat bizler buna ne kadar dikkat ediyor veya edebiliyoruz, bu tam bir muamma. Acaba, bir şeyin değerini onu kaybettikten sonra anlamayı adet haline mi getirdik.
Güzel ve sağlıklı dişler, estetik görüntüsünün yanında birçok hastalığında önüne geçilmesini de sağlıyor. İhmal edilen küçük bir çürük, kalp-damar hastalıkları, romatizma, ülser, böbrek ve karaciğer problemlerine hatta kansere dahi sebep olabiliyor.

Peki, dişlerimize nasıl iyi bakabiliriz, bakmazsak ne olur, ağız ve diş sağlığımızı nasıl koruyabilir böylece bütün vücudumuzu nasıl sıhhatli kılabiliriz? Cevaplar, Rıdvan ……. Beyle gerçekleştirdiğimiz röportajımızda;

Beslenmenin ağız ve diş sağlığına ne gibi bir tesiri vardır?

Besinleri ağız ve diş sağlığı açısından iki gruba ayırabiliriz. Diş çürüğüne yatkınlığı arttıran besinler ve güvenilir besinler. Güvenilir olmayan besinler dişe yapışan besinlerdir (cips, çikolata, asitli içecekler vs.). Güvenilir besinler ise süt ve süt ürünleridir (peynir, yoğurt, ayran, şekersiz süt). Ayrıca su ve lifli besinlerde güvenilir besinler arasındadır. Güvenilir olmayan besinler yendikten sonra ağızda oluşan asidik ortam diş çürüğünü tetikleyecektir.

Çürük nedir ve neden dişlerimiz çürür?

Ağız içinde kalan yemek artıkları zaman içinde bakteriler tarafından yenilir. Bakteriler bu gıdaları eritmek için asit salgılar. Salgılanan bu asit dişlerin üzerine yayılır. Dişler bu aside uzun süre maruz kaldığında erimeye başlar, böylece çürük oluşur.

Stres, çürüğe sebep olur mu?

Stres, ağız ve diş sağlığını doğrudan ve dolaylı olarak etkiler. Doğrudan etkisine baktığımızda, stres altındaki bireylerde diş sıkması (bruksizm) çok sık rastlanır. Diş sıkmalarında hem çene eklemi olumsuz yönde etkilenir hem de dişlerin çiğneme yüzeylerinde ve diş etlerine yakın kısımlarında aşınmalar meydana gelir. İşte bu aşınmalar bakterinin sebep olmadığı çürüklerdir. Dolaylı etkisinde ise şunu söyleyebiliriz, stres altındaki bireylerin beslenme alışkanlıklarında düzensizlik ve ağız hijyeninde azalma görülür.

Çürük oluşumuna mani olabilir miyiz?

Diş bakımında koruyucu tedavi çok önemlidir. Çürüklerin oluşumuna mani olmak için düzenli diş fırçalamaya dikkat edilmelidir. Günde en az 2 defa doğru fırçalama yöntemiyle 2 dakika dişler fırçalanmalı ve hem yemek artıkları hem de bakteriler diş yüzeyinden uzaklaştırılmalıdır.

Bahsettiğiniz doğru diş fırçalama yöntemi nedir?

Doğru diş fırçalama işlemine kuru bir fırça ve bezelye büyüklüğündeki macun ile arka dişlerin çiğneyici yüzeylerini fırçalayarak başlanır. Diş fırçası 45 derecelik bir açı ile kullanılmalıdır. Daha sonra dişin görünen yüzeyleri diş etlerinden dişe doğru süpürülerek fırçalanır. Dişlerin arka yüzeyleri de aynı şekilde fırçalandıktan sonra diş fırçası dik konuma getirilip ön dişlerin arka yüzeyleri de süpürülür. Dilin yüzeyi de fırçayla temizlenir ve diş fırçalama işlemimiz tamamlanmış olur. Son olarak diş ipi ile fırçanın ulaşamadığı dişlerin ara yüzeyleri güzelce temizlenir.
Bahsettiğiniz fırçalama yöntemi uygulanmadığı takdirde çürük dışında ne tür problemlerle karşılaşabiliriz?

Yemek sonrası ağızda kalan artıklar iyice temizlenmezse tükürüğümüzün içerisinde bulunan mineraller bu yemek artıklarına çökerek tartar oluşturur. Tartarlar da dişleri destekleyen çevre dokularında iltihaba sebep olarak diş eti kanamalarına, diş eti çekilmelerine ve ağız kokusuna sebebiyet verir.

Diş fırçalama alışkanlığı ailede mi, diş doktorunda mı başlar? Sürecin işleyişi nasıldır?

Alışkanlıklar evvela ailede kazanılır. Ama alışkanlığa dönüştürülecek doğru bilgi, diş doktorundan öğrenilmelidir. Öğrenilen doğru bilgi de ancak aile ortamında pekiştirilerek alışkanlığa dönüşebilir.

Bu alışkanlığı kazanma süreci bebeklik döneminde başlar. 0-2 yaşa kadar bebeğin ağız bakımı ebeveyn kontrolündedir. Ebeveyn her beslenme sonrası temiz nemli bir bez veya bebekler için üretilen özel silikon diş fırçalarıyla bebeğin dişlerini temizlemeli ve bir miktar su içirmelidir. 2 buçuk 3 yaşından sonra kontrol yavaş yavaş çocuğa geçirilmeli, ancak tamamen çocuğa bırakılmamalıdır. Ayrıca bu yaş taklit dönemi olduğu için ebeveynin iyi birer emsal olması gerekir. Yine bu süreçte yapılacak bir diş hekimi ziyareti de çocuğun diş fırçalamanın önemini kavramasında tesirli olacaktır.

5-6 yaşlarından itibaren yapılanlara ek olarak diş fırçalama takip çizelgesi uygulanabilir ve sonrasında çocuk ufak hediyeler ile ödüllendirilebilir. Dişlerinin ne kadar temiz olduğu sözlü ifade edilerek çocuğun bu alışkanlığı kazanması desteklenebilir.

Ağız bakımında misvağın öneminden bahseder misiniz? Ayrıca ilk diş fırçası hakkında bilginiz var mı?

Arabistan’da yetişen erak ağacının dalından yapılan misvak, asırlardır doğal bir diş temizleme aracı olarak kullanılıyor. İdeal uzunluğu bir karış, kalınlığı ise ortalama serçe parmak kalınlığındadır. Misvağın kendinden macunlu olduğunu söyleyebiliriz. Çünkü içerinde bulunan sıvının bakterileri öldürme özelliği bulunuyor. Usulüne uygun tatbik edilirse tek başına ağız ve diş sağlığı için yeterlidir. Bütün bunların dışında balgam sökme, gözdeki feraseti arttırma, fesahatı arttırma, sindirimi kolaylaştırma gibi çeşitli faydaları da vardır.
İlk diş fırçası hınzır ve çeşitli hayvanların kıllarından üretilmiştir. 19. yüzyılın başlarında mikroskobun üretimiyle hayvan kıllarındaki mikroplar gözlemlenmiş ve sentetik diş fırçaları üretilmiştir.

Misvak usulüne uygun tatbik edilirse, dediniz…
Öncelikle hazırlanışını anlatalım; bir karış uzunluğundaki misvağın ucundan 1 cm kadarı soyulur ve azı dişler yardımıyla öğütülerek ucu yumuşatılır. Bu işlem her hafta yenilenmelidir. Uçları yumuşatılmış misvağımızın ucu her kullanım öncesi ve sonrası yıkanmalıdır. Sağ elin baş ve serçe parmağı altta kalacak şekilde tutulmalıdır. Sol el veya başka bir tutuş şekli ile tutulmamalıdır. Diş etlerinden dişe doğru ovarak bütün diş yüzeyleri temizlenir. Son olarak dilimizde misvaklanabilir. Kullanım sonrası misvağın uç kısmı yukarıda kalacak şekilde bırakılır. Son 4 parmak miktarı kaldığında ise kullanılmamalıdır. Çünkü kirler bu kısımda birikir.

Peygamber Efendimiz (s.a.v.) günde kaç kez misvaklanmıştır?

Hadis-i Şeriflerde Peygamber Efendimizin (s.a.v) günde kaç kez misvaklandığı belirtilmemiştir. Bildiğimiz şudur ki beş vakit namazlarda abdest alırken, mescide çıktığında, hanesine döndüğünde ve hatta teheccüd namazında her iki rekatta bir abdest tazeleyip misvaklandığı rivayet edilir. Bu hususta şu Hadisi Şerifi misal verebiliriz; Hazret-i Âişe validemiz buyuruyor ki: “Rasûlullâh dişlerini misvaklarken, O’nun daha önce bu kadar güzel misvak kullandığını görmemiş gibiydim!” (Buhârî, Meğâzî, 83; İbn-i Sa’d, II, 261)

PAYLAŞ:

Fikrinizi Belirtin.