Kosova Mutfağında Uluslararası Domates Festivali

0

Gastronomi dünyasının faaliyetlerinden biri de uluslararası festivaller yer almaktır. Bu festivaller bölge ürünlerini dünya pazarına sunarak bulunduğu bölgeyi tanıtırken, farklı dilden insanları bir araya getirip gastronominin gelişmesini de sağlamaktadır.

Başlık ile giriş kısmının alakası yok diyebilirsiniz, farkındayım. Hemen açıklayayım; 22-24 Temmuz 2015 tarihlerinde Kosova’nın Mamuşa kasabasında 7. Uluslararası Domates Festivali gerçekleşti. Domatesin festivali olur mu demeyin, çok da güzel oldu.

Görevli olarak katıldığım festivalde domatesin tohumdan, üretimine ve hasadına kadar detaylar vardı. Hangi tür domateslerin dünya pazarına nasıl dağıtıldığı festival katılımcılarına aktarıldı. Domatesten yapılan yemeklerin eğitimini verdiğimiz etkinlikte, yaptığımız “domates dondurması” festivalin yıldızı oldu.

Bu ve buna benzer festivaller dünya gastronomisinde oldukça yer bulmakta ve sayıları her geçen gün artmaktadır. Hemen her yıl Türkiye’de Uluslararası Mengen Aşçılık ve Turizm Festivali, Trakya, Bursa, Mardin, İstanbul Gastronomi Festivali, İzmit Deniz Ürünleri Gastronomi Festivali yapılmaktadır.

Anadolu mutfağı Kosova’da

Anadolu kültürünün birebir yaşandığı Kosova’da 1912 yılında Osmanlı’nın ayrılmasından sonra, zaman içinde belli aralıklar ile Türk nüfusunda bir azalma olmuşsa da, ortak kültürel miras yaşamaya devam etmiş. Bunun en bariz örneğini Kosova mutfağında görmek mümkün.

Kosova mutfağı, genel olarak hamur işi ve et yemeklerinin ağırlıklı olduğu bir yemek anlayışına sahiptir. Özellikle yörenin börekleri ve et yemekleri (köfteler, etli dolmalar, fırınlanmış et yemekleri ve tavalar) tipik bir özellik taşır. Boşnak böreği, kol böreği yan yanadır. Ya da Türk mantısı, Boşnak mantısı ve yoğurtlu börek, benzer tatları taşır. Yöredeki herkes bütün bu yemekleri evlerinde pişirirler ve ikram ederler. Et mutfakta öylesine yer bulur ki neredeyse et olmadan öğün geçirilmez.

Pastırma tadında kurutulmuş et

Etten bahsetmişken Kosova’nın kurutulmuş etini unutmayalım. Pastırma misali kurutma yöntemi ile hazırlanıyor; ancak çemen kaplanmadan yapılıyor ve tütsüleme dediğimiz odun ateşinde isleme ile tatlandırılıyor. Bu alışkanlık ve damak tadı Anadolu’nun bir yadigârı olarak görülebilir.

Kahve olmazsa olmaz

Mutfak kültürünün diğer başlıkları arasında ise kahve ikramı dikkat çekiyor. Kahve yalnız getirilmez, mutlaka maden suyu ya da soda ile gelir. Böyle olunca da kahve hem bir lezzet aracıdır hem de bir ihtiyacı karşılamaktadır. Türk kahvesi ya da macchiato adı verilen sert bir kahve çeşidi sıklıkla içilebilir. Çay ise şeker ve limonla servis edilir. Genellikle akşam yemeklerinden sonra uzun hoş sohbet ortamında ikram edilir.

Ziyaretimiz sırasındaki intibalarımızdan yola çıkarsak Kosova mutfağı, tam bir farklı kültürlerin buluştuğu bir mozaik görünümü oluşturmaktadır. Bu mozaik içerisinde, Türk ve Osmanlı mutfak kültürünün izleri, çok kültürlü yapıdan kaynaklanan çeşitlilik, halkın gelenek ve görenekleri, özel gün ve törenlere bağlı alışkanlıklar, insanların bölgenin hayat şartlarına uyum sağlama şekilleri yer almaktadır. Bütün bu şartlar, yemek tarzlarında et ve hamur işi ağırlıklı beslenme alışkanlığını oluşturuyor. Tatlı yapımında Türk mutfağının izleri oldukça fazladır.

Türk, Arnavut ve Boşnak yemek alışkanlıkları

Sebze, et ve hamur işi yemekler ile salatalarda, coğrafya ve iklim şartları ile çok kültürlü toplum yapısının izleri açık bir şekilde görülmektedir. Türk, Arnavut ve Boşnak yemek alışkanlıkları, coğrafya ve iklim şartları ile birleşince Anadolu ile ortak bir damak zevki oluşmuştur. Yemek kültürünün yanı sıra misafirperverlileri ile de öne çıkan Mamuşa halkı, ürettikleri sofralık domates ile kasabalarını bir gastronomi merkezi haline getirecekler gibi görünüyor.

PAYLAŞ:

Fikrinizi Belirtin.