Doğal HayatHikaye ve GünlüklerKültür Sanat

Cemre Nedir?

Cemre

Şubatın 20, 27 ve Martın 6’sında havaya, suya ve toprağa düşüp bunları ısıttığına ihtimal verilen, cevvî (hava ile ilgili) hâdise hakkında kullanılır bir tâbirdir. Halk dilinde, birinci cemre, ikinci cemre, üçüncü cemre denilir ve “cemre düştü” suretinde kullanılır. Bu üç cemre eski takvimlerde Arapça karşılığı ile “Cemre-i ûlâ be-heva”, “Cemre-i saniye be-âb”, “Cemre-i salise be-hâk” sûretinde zikredilirdi.

Cemre hadisesini anlatan farklı bilgiler vardır. Onlardan biri de lügat sahibi Kazvinî’nin cemre hakkındaki izahâtatıdır. Kazvinî cemrenin aslını şöyle izah eder: Vaktiyle göçebelik zamanlarında insanlar kış gelince hayvanlarıyla birlikte barınmak üzere üç daireli, kıldan ağıl kurarlardı. Dairelerin birincisi ikincisini, ikincisi üçüncüsünü kuşatırdı. Birinci daireyi büyük hayvanlara, ikinci daireyi küçük hayvanlara, üçüncü daireyi de kendilerine tahsis ederler ve her bir daireyi birer ateşle ısıtırlardı.

Havanın ısınmaya başladığını hissettiklerinde, bu da takriben miladi yılın 20-21 Şubata tekabül eder, birinci dairenin hayvanlarını sahraya çıkarırlar ve oradaki ateşi söndürürlerdi. İkinci dairedekileri birinci daireye naklederler, kendileri de ikinci daireye geçerlerdi. Bu günlerde “cemre havaya düştü” derlerdi.

Bir hafta sonra, 27 Şubat gibi ise ikinci ağıldaki hayvanlar çıkarılır, kendileri yerlerine geçerek ikinci ateşi söndürürlerdi ve “suya cemre düştü” derlerdi. Bu da sular ısınmaya başladı demek olurdu.

Bir hafta sonra da, 6 Mart gibi, kendileri de son ağıldan çıkar ve bu suretle ateşin üçüncüsünü de söndürmüş olurlardı. Buna da “cemre toprağa düştü”, yani yer de ısınmaya başladı demek isterlerdi.

Etiketler

En Yeniler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı