AraştırmaMedya

Stalklanmadığınızdan Emin misiniz?

Takıntılı biçimde birilerinin izini sürme, takip etme, taciz etme, sıkıntı verme anlamında kullanılan ve fiziksel dünyada tehlikeli eylem olarak tanımlanan stalking; sosyal medya platformlarının etkisiyle yeni anlamlar kazandı.

Stalk için; az zahmetle, sadece bilgisayar ve akıllı cihazlar üzerinden yapılan, çoğu zaman karşı tarafa zarar vermeyen, bazen stalkerin kendisinde hareketsizlik boyutuna varan aşamaları olan iz sürme faaliyeti diyebiliriz. Günümüzde yaygın anlamıyla stalk, bir kişinin sosyal medya profillerine doğrudan veya arkadaşları üzerinden erişme, o kişiye dair detaylı bilgi toplama ve bunun için iz sürme faaliyetlerini kapsamaktadır.

Sosyal medya platformları üzerinden diğer insanların mahrem bilgilerine dair merakın sonucu olarak akıl almaz taktiklerle iz süren insanların sayısı azımsanmayacak seviyededir. Video sitelerinde bu işin detaylarını açıklayan hatta bu alışkanlığı ile övünmeyi meziyet sayanlar bile bulunmaktadır.
İz sürme bağlamında ele alındığında stalker olanın amacı, merakını tatmin etme ya da şüphe ettiği şeyin doğru olup olmadığını arama çabası da içermektedir. Bu merak duygusunun boyutu, yapılan eylemi sapkınlık ya da bağımlılık aşamasına kadar götürebilmektedir.

Haa! Şuna da bakayım

Gözetleyen kişi genellikle tanıdığını, komşusunu, eski-yeni arkadaşını, nefret ettiği ya da hoşlandığı birisini takibe alırken; bazen bir anda dikkatini çeken herhangi biri ya da medyada yer alan ünlü birini gözetlenecek hedef haline getirebilir.

Sosyal medya platformlarının bu işi kolaylaştırması neticesinde, zaman zaman birçoğumuz stalkerlerin hedefi haline gelebiliriz.

Başkalarının hayatını merak etmek eskiden de vardı. Yeni değil aslında. Şimdi insanlar kullandıkları sosyal medya platformlarında yaşadıkları hayatı sürekli teşhir etmeye başladı. Bu da insanların içindeki merak duygusunu sürekli kamçıladığından, online stalklama, bazı insanların günlük hayatında hatırı sayılır zamanı işgal ediyor.

Tehlikeli sular

Farklı stalklama çeşitleri var. Şu anda görüşmediği eski yakınının ne yaptığını takip etmek, şarkıcı, sporcu gibi ünlüleri sürekli takip etmek, politik görüşlerini merak ettiği birini takip etmek, arkadaşlarının ya da az tanıdığı birinin özel hayatını merak etmek, öç almak ya da açığını aramak amacıyla takip etmek ilk göze çarpanlar. Bunlardan bazıları sadece merak duygusu ile yapılırken bazıları tehlikeli sonuçlara da sebebiyet verebilmektedir.

Arama motorları üzerinden yapılan araştırma ile açık paylaşımların görülmesi gibi karşı tarafa zarar vermeyen takip etmeyi de zararsız stalk kapsamında değerlendirebiliriz. Bununla birlikte hedef kişinin sosyal medya profillerinin sürekli takip edilmesi ve bazı taktiklerle mahrem bilgilerinin ele geçirilmeye çalışılması hem kötü niyet ihtiva eder, hem de bağımlılık işaretidir.

Birilerinin sizin sosyal medya hesaplarınız üzerinde stalk yaptığını anlamanın ve tedbir almanın bazı yolları var:
1.Stalker, sizin sosyal medya profilinizi takıntılı biçimde takip eder. Bir paylaşım yaptığınızda hep ilk sıralarda görüntüleyen hesap varsa, üstelik o kişi, çok yakın görüştüğünüz birisi değilse büyük ihtimalle stalker’dır.

2.Stalker sizinle birlikte bağlantılarınızı da rahatsız eder. Onların profillerine defalarca girer ve takibe alır. Bazen ailenizden birileri ile ya da arkadaşlarınız ile iletişime geçip sizin hakkınızda bilgi koparmaya çalışabilir.

3.İnternet üzerinde yer alan bilgilerinize ulaşmak için bilgisayar korsanlarının kullandığı türden programlar bulup bunları kullanarak sizin bilgilerinizi ele geçirmeye çalışabilir. Çünkü bütün enerjisini ve zamanını size ulaşmak için harcayacaktır. Her sosyal medya hesabınız için ayrı şifre kullanın ve bu şifreleri içerisinde rakam, harf ve noktalama işaretlerinin kombinasyonu olacak şekilde seçin. Şifrelerinizi belirli aralıklarla değiştirin. İki yollu doğrulamayı bütün sosyal medya hesaplarınızda aktifleştirin.

4.Nerede olduğunuzu sürekli merak edecektir. Sosyal medya hesaplarınızın konum bildirme özelliğini kapalı tutun.

5.Size ulaşmak için sahte hesaplar oluşturup onunla size arkadaşlık teklif etmeyi deneyecektir. Bilmediğiniz kişileri sosyal medya hesaplarınızda eklerken dikkatli olun. Tanıdığınız birisi size istek gönderdiyse gerçekten o kişi olup olmadığına emin olun.

6.Arkadaşlarınız sizi etiketleyip paylaşabilir. Bu durumda sosyal medya hesaplarınızın ayarlarını buna onaysız izin vermeyecek şekilde değiştirin. Gerek olmadıkça da gelen etiketleme isteklerine onay vermeyin.

7.Son zamanlarda sosyal medyada hashtag (#) ile kelimeler oluşturma ve paylaşma işlemi yaygınlaştı. Bu şekilde birbirine benzer içerikleri bulmak kolay oluyor. Bazı insanlar her kelimenin başına # koyarak paylaşırlar ve bunu alışkanlık haline getirmişlerdir. Fotoğrafınızı bu şekilde paylaşmış olabilirler. Adınızın ve soyadınızın başına # koyup arama yaparak ara ara kontrol edin, eğer bu şekilde paylaşım varsa kaldırılmasını rica edebilirsiniz.

8.Stalker, sizinle sosyal medya platformu üzerinden arkadaş olmayı başardıysa, genellikle doğrudan iletişime geçmez. Gizli gizli takip eder. Ansızın çok eski bir fotoğrafınız beğeni aldıysa hatta sonra hemen beğenme işlemi geri alındıysa, büyük ihtimalle stalker sizin eski hareketlerinize bakarken yanlışlıkla eli beğenme butonuna basmıştır. Bir stalker tarafından takip edildiğinizi böylelikle anlayabilirsiniz.

9.Mesajlaşma uygulamaları ve sosyal medya platformları online olup olmadığınızı gösterir. Bu bilgiyi isterseniz ayarlardan gizleyebilirsiniz. Hatta “okundu” bilgisi gönderme özelliğini de devre dışı bırakabilirsiniz.

10.Eğer özellikle açık olması gerekmiyorsa profillerinizi ve diğer hareketlerinizi sadece arkadaşlarınızın göreceği şekilde gizli hale getirin. Bazı sosyal medya platformlarında arkadaş listenizi de profile bakanlar görebilmektedir. Bu özelliği de devre dışı bıraktığınızdan emin olun.

11.Arama motoru üzerinde zaman zaman kendi bilgilerinizi arayın. Eğer sizin kontrolünüz dışında bir bilginiz internette yer alıyorsa bunu paylaşanla iletişime geçip kaldırtabilirsiniz.

12.Kullanmıyorsanız sosyal medya platformlarındaki mesajlaşma özelliklerini devre dışı bırakın.

13.Şüpheli hesapları arkadaşlıktan çıkartın.

Temkinli olmak iyidir

Stalker insanlar muhakkak yeni yollar bulmayı deneyeceklerdir. Bu durumun farkında olup düzenli olarak güvenlik önlemlerini alırsanız, sosyal medya alışkanlıklarınızı değiştirirseniz zaman içerisinde bu tarz zararlı etkileşimlerden uzaklaşacaksınız.

Farkındalık oluşması önemlidir. Zaman içerisinde bu konularda yazılmış güncel yazılar bulup okursanız bu yazı kaleme alındıktan sonra da ortaya çıkacak yeni zarar verme ve takip yollarından haberdar olursunuz.

Her şeye karşı dikkatli ve temkinli olmak önemlidir. Ne tamamen soyutlanmak ne de büsbütün hadiselerin ortasında bulunmak doğru yaklaşım olmaz. Çare; tamamen bilinçlenmek.

En Yeniler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı